بلاگ
ثبت اختراع بین المللی (معاهده pct )چیست؟
یک مبتکر، تنها زمانی برای ایدهپردازی انگیزه دارد که مورد حمایت قرار بگیرد. این حمایت بهتر است در حدی باشد که ایدهپرداز بتواند وارد بازارهای جهانی شود و از فکر و ایده خود استفاده کند. امروزه نظامهای مختلفی وجود دارد که از فکر و ایده افراد مبتکر حمایت میکند. یکی از این نظامها، سیستم ثبت اختراع بین المللی (US patent: پتنت آمریکا) است. پتنت بین المللی، یک نظام مالکیت فکری است که افراد مبتکر میتوانند دستاوردهای خود را از طریق آن به صورت رسمی ثبت کنند.
اگر قوانین مشخصی برای مالکیت فکری وجود نداشته باشد، صاحب ایده و شرکت حمایتکننده وی متحمل ضرر و زیان زیادی میشوند. این اتفاق زمانی رخ میدهد که ایده افشا شود یا به سرقت برود. ایده ممکن است نتیجه تحقیقات طولانی یک شرکت دانشبنیان، نتیجه پایاننامههای دانشجویی یا حاصل دستاوردهای پژوهشگران و نخبگان علمی و صنعتی باشد. شرکتهایی که در زمینه فناوری فعالیت میکنند، توجه ویژهای به موضوع مالکیت فکری دارند. سیستم ثبت بین المللی اختراع، از حقوق معنوی و فکری مخترع محافظت میکند.
کسب درآمد از طریق ثبت اختراع، صدور مجوز برای بهرهبرداری از اختراع، جلوگیری از تحقیق در مورد ایده موجود و توسعه آن توسط شرکتهای رقیب و افزایش اعتبار شرکتی که از یک ایده جدید استفاده میکند، از دیگر فواید ثبت بین المللی اختراع است.
ثبت اختراع بین المللی (معاهده pct )چیست؟
ثبت بین المللی اختراع یا معاهده PCT (Patent Cooperation Treaty) یک پیمان بین المللی است که از اختراعات ثبت شده در تمام کشورهای عضو معاهده حمایت میکند. تنها کافی است اظهارنامه مربوط به اختراع درخواست و دریافت شود. پس اگر مخترع، موفق به دریافت اظهارنامه شود، میتواند در هر یک از کشورهای عضو معاهده، اختراع خود را به صورت ملی ثبت کند و حق تقدم اولین افشا را نصیب خود گرداند.
اولین امضای معاهده PCT در سال 1970 میلادی، در واشنگتن انجام شد. حدود ۸ سال طول کشید تا ۱۸ کشور به عضویت آن درآیند و با امضای این معاهده موافقت کنند. امروزه PCT، ۱۵۳ عضو دارد که شامل تمام کشورهای توسعه یافته و تعدادی از کشورهای در حال توسعه است. خوشبختانه کشور ایران نیز در بین این اعضا حضور دارد و مخترعین ایرانی میتوانند از مزایای ثبت اختراع بین المللی برخوردار شوند.
طبق معاهده PCT، مخترع، این امکان را دارد که اختراع خود را به صورت مستقیم در دفتر ژنو ارائه کند. از طرفی میتواند با مراجعه به اداره ثبت اختراعات کشور خود، برای ثبت اختراع اقدام نماید. البته برای استفاده از روش دوم تنها تا زمانی فرصت دارد که بیش از ۱۲ ماه از دریافت اظهارنامه مربوط به معاهده در کشور مبدا نگذشته باشد. پس روش دوم مناسبتر به نظر میرسد.
مراحل و هزینههای ثبت اختراع بین المللی در PCT
برای ثبت بین المللی اختراع خود لازم است مراحل زیر را دنبال کنید. البته لازم نیست نگران انجام مراحل باشید، زیرا شرکت دانش بنیان خدمات فناوری تک در تمام این مراحل همراه شماست. از طرفی میتوانید مشاورههای تخصصی رایگان از کارشناسان این شرکت دریافت کنید.
- تنظیم اظهارنامه: اظهارنامه نامهای است که بر اساس آن میتوانید اختراع خود را به ثبت جهانی برسانید. این نامه باید مورد تایید سازمان جهانی مالکیت فکری یا وایپو (WIPO) قرار بگیرد. به همین خاطر بایستی به یکی از زبانهای انگلیسی، روسی، فرانسه یا آلمانی باشد. از طرفی باید طبق قالب استاندارد موجود تنظیم شود.
- ثبت اظهارنامه: بعد از تنظیم اظهارنامه، بایستی آن را از طریق وب سایت وایپو (WIPO) به عنوان سامانه ثبت بین المللی اختراع ارسال کنید. از تاریخی که اظهارنامه اول را در کشور مرجع تنظیم کردهاید، فقط ۱۲ ماه فرصت دارید تا اظهارنامه بینالمللی (PCT) را ثبت کنید.
- پرداخت هزینه برای بررسی اظهارنامه: حداکثر تا یک ماه بعد از ثبت اظهارنامه، باید هزینه بررسی آن را که در حدود ۱۴۰ فرانک سوییس است، از طریق یک حساب بینالمللی پرداخت کنید.
- تایید اظهارنامه و ارسال آن به یکی از مراجع بینالمللی جستجو
در مرحله چهارم از مراحل ثبت اختراع بین المللی، ایده مخترع به یکی مراجع بینالمللی جستجو (ISA) ارسال میشود. این مرجع میتواند با توجه به نظر متقاضی انتخاب شود. البته ایرانیان فقط میتوانند از مراجع هند، چین، روسیه و کشورهای اروپا استفاده کنند.
- پرداخت هزینه بررسی ایده: هزینه بررسی اولیه ایده حدود ۵۰ تا ۵۰۰۰ یورو متغیر است. این هزینه با توجه به اظهارنامه و مرجع انتخابی مشخص میشود.
- بررسی ایده: در این مرحله، ISA مورد نظر، ایده متقاضی را بررسی میکند و نتیجه بررسی خود را در قالب یک گزارش به صورت کتبی اعلام مینماید.
- انتشار بینالمللی: بعد از بررسی ایده، اظهارنامه بینالمللی متقاضی، گزارش بررسی و نظر کتبی ISA در سایت وایپو قابل مشاهده است.
- ثبت اختراع به صورت ملی: پس از گذراندن مراحل فوق و دریافت اظهارنامه PCT که حق تقدم ایده را برای شما قائل میشود، حداکثر ۳۰ ماه فرصت دارید تا اختراع خود را در یکی از کشورهای هدف ثبت کنید.
فایده ثبت اختراع بین المللی (PCT) چیست؟
اگر مخترع بتواند اختراع خود را به صورت بینالمللی ثبت کند، در واقع بتواند اظهارنامه مربوط به پیمان PCT را به دست آورد، از فواید زیر برخوردار میشود:
داشتن حق تقدم در افشای ایده به مدت ۳۰ ماه
در حالت عادی، امتیاز حق تقدم برای هر اختراع ۱۲ ماه است. اما اگر مخترع بتواند اختراع خود را در PCT ثبت کند، این مدت زمان برای او از ۱۲ ماه به ۳۰ ماه میرسد. حال اگر اختراع خود را ابتدا ثبت ملی کند و سپس برای دریافت اظهارنامه PCT اقدام نماید، مدت ۳۰ ماه از تاریخ اظهارنامه ثبت ملی محاسبه میشود.
دریافت گزارش در مورد اختراعات مشابه قبلی و میزان شباهت آنها
حداکثر ۱۶ ماه بعد از ثبت اختراع بین المللی، یکی از مراکز مورد تایید پیمان PCT یک گزارش برای مخترع ارسال میکند. در این گزارش اعلام میشود که چه اختراعات مشابهی در در سطح جهانی قبلا به ثبت رسیده است و اختراع وی چقدر به این اختراعات شباهت دارد. این اطلاعات برای ثبت ملی اختراع و ورود به بازار کار و صنعت بسیار مفید است.
انتشار مدارک مربوط به اختراع در پایگاه داده PCT
به طور حداکثری ۱۸ ماه بعد از ثبت ملی اختراع، اطلاعات و مدارک مربوط به آن، در پایگاه اطلاع رسانی Patent Scope منتشر خواهد شد. بدین ترتیب مخترع میتواند برای نشان دادن اعتبار اختراع خود، به این پایگاه که تحت نظر PCT است، استناد کند. از طرفی کپی مدارک مربوطه، به دفاتر ثبت اختراعی که در ابتدای کار، توسط مخترع انتخاب شده ارسال میشود.
جلوگیری از ثبت اختراع مشابه توسط دیگران
با ارسال یک کپی از تمام مدارک مربوط به اختراع به دفاتر انتخاب شده، از ثبت اختراع مشابه توسط دیگران جلوگیری میشود. این مورد، یکی از مهمترین فواید و مزایای PCT برای مخترعین است.
عدم نیاز به ترجمه مدارک در زمان ثبت ملی
اگر مخترع بخواهد اختراع خود را قبل از اینکه به صورت بینالمللی ثبت کند، آن را به ثبت ملی در یک کشور خارجی برساند، باید مدارک را به زبان مربوط به آن کشور ترجمه نماید. در این میان ممکن است اصطلاحات فنی به درستی ترجمه نشوند و اشکالات زیادی به وجود آید. در حالی که اگر ابتدا اختراع را در معاهده PCT ثبت کند، در زمانی که بخواهد آن را به ثبت ملی یک کشور دیگر برساند، دیگر نیازی به ترجمه مدارک به زبان آن کشور را ندارد. همان مدارک ترجمه شده به زبان انگلیسی برای ثبت اختراع بین المللی کفایت میکند.
همکاری با شرکتهای خارجی بدون هراس از دست دادن حق اختراع
اگر مخترع، اختراع را در فقط کشور خود ثبت کند، زمانی که بخواهد با شرکتهای خارجی ارتباط کاری داشته باشد، همواره از کپی شدن ایده و از دست دادن حقوق مربوط به خود میهراسد. در حالی که اگر آن را در معاهده PCT ثبت نماید، میتواند تا ۳۰ ماه با خیال راحت با شرکتها خارجی همکاری کند. در این مدت میتواند اطلاعات اختراع خود را در اختیار شرکت همکار قرار دهد و بابت از دست دادن حقوق اختراع هیچ نگرانیای نداشته باشد.
تفاوت ثبت اختراع بین المللی با ثبت اختراع داخلی چیست؟
با ثبت بین المللی اختراع و ثبت اختراع داخلی، حق استفاده از اختراع به مخترع داده میشود، اما ثبت اختراع داخلی فقط در داخل کشور خود اعتبار دارد، در حالی که با ثبت بین المللی اختراع، مخترع میتواند حق استفاده از اختراع خود را در تمام کشورهای عضو معاهده PCT دریافت کند. علاوه بر این، ثبت اختراع بینالمللی و داخلی از لحاظ موارد زیر با هم تفاوت دارند:
- هزینه (هزینه ثبت بین المللی اختراع بیشتر است)
- مدت اعتبار (مدت اعتبار ثبت بینالمللی کمتر است)
- پیچیدگی فرآیند دریافت (فرآیند دریافت ثبت بینالمللی بیشتر است)
- چگونگی ثبت اختراع
مخترع میتواند با توجه به عوامل زیر یکی از این دو ثبت اختراع را انتخاب کند:
- هدف از ثبت اختراع
- بودجه
- محدوده بازار هدف
- مخاطبان
چرا و چه موقع لازم است اختراع بین المللی یا us patent ثبت کنیم؟
ثبت اختراع بینالمللی تنها در صورتی لازم است که مخترع بخواهد از حمایت کشورهای مختلفی برای اختراع خود برخوردار شود. مثلا اگر بخواهد اختراع خود را در اروپا یا آمریکا تجاریسازی کند، باید بعد از ثبت اختراع بین المللی، آن را در یکی از کشورهای اروپایی یا آمریکا به ثبت برساند.
با توجه به فرآیندهای طولانی و هزینه بر ثبت اختراع خارجی بهترین و مناسبترین راهکار و توصیه چیست؟
بهترین راهکار این است که تنها در صورتی اقدام به ثبت بینالمللی اختراع کنید که واقعا به آن نیاز دارید. به این معنا که میخواهید از اختراع خود در سطح جهانی بهره ببرید. در غیر اینصورت میتوانید اختراع خود را به ثبت ملی برسانید. برای این منظور تنها نیستید، بلکه مشاوره، راهنمایی و کمک ما را به همراه دارید. ما با تجربه کافی و سابقهای درخشان در زمینه ثبت اختراعات و خدمات مربوطه، مسیر ثبت اختراع را برای شما هموار میکنیم.
کلمه کلیدی: ثبت اختراع بین المللی
